Penodwyd Griffiths gan Gyngor Dinas Casnewydd i ddarparu llwybr Teithio Llesol 1.4km yn ardal y Gaer yng Nghasnewydd, yn cynnwys lôn feiciau 3m o led, gosod System Draenio Trefol Cynaliadwy (SUDS), arwyddion traffig, marciau ffordd a goleuadau stryd.
Wedi’i ddylunio yn unol â chanllawiau dylunio Teithio Llesol Cymru, mae’r llwybr yn cynnwys llwybr beiciau a rennir sy’n cysylltu Bassaleg Road yn y gogledd-orllewin â Wells Close yn ne-ddwyrain y safle. Mae’r rhan fwyaf o’r gwaith yn digwydd mewn Safle o Bwysigrwydd ar gyfer Cadwraeth Natur (SINCE) a elwir yn lleol yn Gaer Fort, safle sy’n cynnwys nifer o ffactorau ecolegol, amgylcheddol ac archeolegol.
Cyflwynwyd mesurau arbennig yn y coetir hynafol hwn i ddiogelu’r coed ar y safle hwn ac ar safleoedd cyfagos. Dilynwyd argymhellion i atal unrhyw risg o niweidio coed a gwreiddiau coed yn yr ardaloedd yr effeithir arnynt gan y gwaith datblygu.
Mae’r tir cyfagos yn cynnwys eiddo preswyl a gofod gwyrdd agored diarffordd, a ddefnyddir yn helaeth gan gerddwyr ac ar gyfer gweithgareddau hamdden; felly, roedd angen llwybrau cerdded diogel a diffiniedig, ynghyd â mesurau i liniaru sŵn ac unrhyw amlygiad i’r gwaith cyn i’r prosiect ddechrau.
Mae Gaer Fort yn fryn-gaer o Oes yr Haearn sydd mewn safle gwych yn edrych dros Aber Hafren, ac fe’i hamddiffynnir ar un ochr gan Afon Ebwy.
Ar un adeg, roedd y fryn-gaer yn rhan o diroedd teulu Morgan o Dredegar, ac yn yr 17eg ganrif cafodd ei hymgorffori yn nhirwedd ‘The Park’ a oedd yn amgylchynu ystâd teulu Morgan yn Nhŷ Tredegar.
Mae’r tir wedi’i drefnu fel ardal fryn-gaer agored ar ochr y bryn, gyda rhedyn a chlystyrau o goed. Mae’r llethrau rhedyn yn creu microhinsawdd gynnes sy’n ffafriol i lawer o ymlusgiaid ac anifeiliaid di-asgwrn-cefn, gan gynnwys madfallod cyffredin a nadroedd araf.
Ceir mannau bach o rostir gyda grug a llus, lle gellir gweld planhigion sy’n hoffi priddoedd asidig, fel gwely-wellt y rhostir a llysiau’r-cyflym y rhostir. Mae glaswelltir asidig a rhostir yn brin yng Nghasnewydd, sy’n gwneud y cynefinoedd hyn yn arbennig o bwysig. Defnyddir y Gaer hefyd fel man bwydo gan lawer o ystlumod, ac mae dros 300 o rywogaethau o wyfynod wedi’u cofnodi yno. Mae mamaliaid fel llygod y dŵr, llygod y cae, tyrchod daear a llwynogod yn gyffredin, tra gellir clywed adar fel yr ehedydd.
Mae’r twmpathau yn yr ardaloedd glaswelltir agored yn nythod morgrug y ddôl felen. Mae’r rhain yn dangos nad yw’r safle wedi cael ei reoli mewn ffordd sydd wedi tarfu ar strwythur y pridd, gan ei wneud yn laswelltir hynafol o ddiddordeb arbennig.
